Հենրիկ Բաբաջանյանի կենսագրությունը

Հենրիկ Հովհաննեսի Բաբաջանյանը (օգոստոսի 14, 1952, Ղարադաղլու, Ադրբեջան — նոյեմբերի 29, 2025) հայ բանաստեղծ և լրագրող է՝ աֆորիզմների, առակների, քառյակների և մանկական բանաստեղծությունների հեղինակ։ Գրել է ավելի քան 3000 գործ և դարձել ժամանակակից հայ ամենաընթերցվող ու մեջբերվող հեղինակներից մեկը։

Կյանքը

Ծնվել է 1952 թվականի օգոստոսի 14-ին Ադրբեջանում՝ Կիրովաբադ (այժմ՝ Գյանջա) քաղաքի մոտ գտնվող Ղարադաղլու գյուղում, ուսուցչի ընտանիքում։ Ավարտելով գյուղի միջնակարգ դպրոցը՝ տեղափոխվել է Հայաստան՝ ուսումը շարունակելու, ընդունվել Հոկտեմբերյանի տեխնոլոգիական տեխնիկումը, ծառայել խորհրդային բանակում, ապա ավարտել ուսումն ու վերադարձել գյուղ։

Աշխատել է «Բանվորական Կիրովաբադ» թերթի արդյունաբերական բաժնում՝ որպես սեփական թղթակից։ Հեռացել է այդ աշխատանքից, ինչպես ինքն է բացատրել, ստեղծագործական ազատության բացակայության պատճառով. մարդկանց ցավերի, հոգսերի ու դժվարությունների մասին գրածը ոչ մի խմբագիր տպագրելու իրավունք չուներ։ Հետագայում տեղափոխվել է Պյատիգորսկ, որտեղ և ապրել է մինչև կյանքի վերջը՝ մնալով տեղի հայ համայնքի ակտիվ անդամ։ Մահացել է 2025 թվականի նոյեմբերի 29-ին՝ 73 տարեկանում։

Ամուսնացած էր, ուներ երկու դուստր՝ Լուսինե և Նելլի։

Ստեղծագործությունը

Տարիների ընթացքում գրել է աֆորիզմներ, առակներ և քառյակներ՝ ավելի քան երեք հազար գործ, որոնք երկար մշակել ու հղկել է՝ ըստ իր խոսքի, «որպեսզի լինեն կարճ, բովանդակալից, առանց ավելորդ տողերի և բառերի»։

Գրել է նաև մանուկների համար։ Այս էջում ամփոփված են այբուբենի տառերին նվիրված «Այբ», «Բեն», «Գիմ» շարքը, ինչպես նաև դպրոցի, Սեպտեմբերի 1-ի ու աշնան մասին գործերը։ Հենց այս բանաստեղծություններն են, ինչպես նշվում է նրա հիշատակին նվիրված խոսքում, օգնել սփյուռքի փոքրիկ հայրենակիցներին յուրացնելու մայրենի լեզուն։

Իր մասին խոսել է ընդգծված համեստությամբ. «Ես ի՞նչ բանաստեղծ եմ, ժողովուրդ. բանաստեղծը Նարեկացին է, Չարենցը, Թումանյանը, Տերյանը, Սևակը, Շիրազը»։ Իր գործերի մասին ասել է, որ դրանք «ուշացած, հնաոճ և ոչ մոդայիկ են», և թողել է դատողությունը ընթերցողին ու ժամանակին։